Konut ve Çatılı İşyeri Kira Sözleşmelerinin Sona Ermesi ve Tahliye Sebepleri
Türk Borçlar Kanunu'nda konut ve çatılı işyeri kiralarında kiracının korunması amacıyla sıkı fesih ve tahliye şartları öngörülmüştür. Borçlarını düzenli olarak yerine getiren bir kiracının, yasal 10 yıllık uzama süresi dolmadan kiraya veren tarafından tahliye edilmesi ancak kanunda sınırlı olarak sayılan haklı sebeplerin varlığı halinde mümkündür.
Tahliye sebepleri hukuki kaynağına göre iki ana gruba ayrılır:
1. Kiracıdan Kaynaklanan Tahliye Sebepleri
Kiracının sözleşmeye aykırı davranışları veya kanunda belirtilen bazı özel durumlar nedeniyle kiraya verene tahliye talep etme hakkı tanınmıştır:
Yazılı Tahliye Taahhüdü: Kiracının, kiralananı belirli bir tarihte boşaltacağını kiralayana yazılı olarak taahhüt etmesine rağmen boşaltmaması durumunda icra takibi veya dava yoluyla tahliye istenebilir.
Kira Bedelinin Ödenmemesi (Temerrüt): Kiracının kira borcunu zamanında ödememesi halinde, kiralayan borcun ödenmesi için süre vererek ödenmemesi durumunda tahliye talebiyle icra takibi başlatabilir veya dava açabilir.
İki Haklı İhtar: Bir yıllık kira dönemi içinde kira bedelini ödemediği için kendisine yazılı olarak iki haklı ihtar gönderilen kiracının bulunduğu dönem için kiralayan dava yoluyla tahliye talep edebilir.
Kiracının Aynı Yerde Konutunun Bulunması: Kiracının veya birlikte yaşadığı eşinin aynı ilçe veya belde belediye sınırları içinde oturmaya elverişli başka bir konutu bulunuyorsa ve kiraya veren sözleşmenin kurulması sırasında bunu bilmiyorsa, sözleşmenin bitiminden başlayarak 1 ay içinde dava açarak sözleşmeyi sona erdirebilir.
Yükümlülüklerin İhlali ve Zarar Verme: Kiracının gayrimenkulü özenle kullanma borcuna aykırı davranması, komşulara gerekli saygıyı göstermemesi veya gayrimenkule fiziki zarar vermesi hallerinde sözleşme feshedilebilir.
Not (Kiracının Ölümü): Kiracının vefatı halinde kira sözleşmesi kendiliğinden sona ermez; murisin mirasçıları yasal hak ve yükümlülükleriyle birlikte sözleşmenin tarafı haline gelirler.
2. Kiralayandan Kaynaklanan Tahliye Sebepleri (İhtiyaç ve Esaslı Onarım)
Kiraya verenin veya yakınlarının kişisel ihtiyaçları ya da taşınmazda yapılacak kapsamlı imar/tadilat çalışmaları nedeniyle öngörülen tahliye halleridir:
İhtiyaç Sebebiyle Tahliye: Gayrimenkul sahibinin kendisi, eşi, altsoyu (çocukları/torunları), üstsoyu (anne/babası) veya kanun gereği bakmakla yükümlü olduğu diğer kişiler için konut ya da işyeri gereksinimi sebebiyle kullanma zorunluluğu doğarsa, açılacak dava ile sözleşme sonlandırılabilir.
Yeniden İnşa ve İmar / Esaslı Onarım: Kiralananın yeniden inşası veya imarı amacıyla kapsamlı bir onarımı, genişletilmesi ya da değiştirilmesi zorunlu ise ve bu inşaat çalışmaları sırasında kiralananın içinde oturulması / kullanımı imkânsız hale geliyorsa, gayrimenkul sahibi dava yoluyla tahliye talep edebilir.
Bu yazı genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; somut olayın koşullarına göre farklı sonuçlar doğabilir. Dosyanıza ilişkin değerlendirme için büromuzla iletişime geçebilirsiniz.